Қазақстанның гейм-дизайнерлері елдегі инди-ойын индустриясының дамуы туралы

Амир Айткулов, CorgiBites инди-студиясының гейм-дизайнері, @steppe.boy

Олжас Аманжол, Borsyq Games компаниясының Game/Level Designer, @balabrola

Компания туралы

Амир. Біз Олжаспен таныспыз, екеуміз де Pipeline 3.0 курсын Tech Orda бағдарламасы бойынша оқыдық — бұл видеойындар жасау компаниясы Omnium ұйымдастырған курс. Біз барлық даму процесінен өттік, соның ішінде 3D және 2D модельдеу, геймдизайн, бағдарламалау бар. Курсты аяқтап, дипломдық жұмыс ретінде дайын мобильді ойынды тапсыруымыз қажет болды.

CorgiBites командасында 10 адам бар, олардың арасында тәжірибелі мамандар да жеткілікті. Барлық курстарды аяқтағаннан кейін біз бір командаға бірігіп, нарыққа өзіміздің алғашқы мобильді ойынымызды — Project Red шығардық, ол Play Market-де қолжетімді. Қазіргі уақытта біз оны техникалық тұрғыдан қолдамаймыз, себебі басқа жобаға көшеміз, ол үшін бұрыннан жұмыс істеп тұрған Take Top Entertainment компаниясымен бірлесе жұмыс істеп жатырмыз.

Индустрия өкілдерімен бірге жұмыс істеп, жаңа жоба жасап жатқанымыз ең үлкен жетістігіміз деп айта аламыз.

Олжас. Екі апта бұрын біз Astana hub-тан хабарлама алып, ресми түрде резидент атандық, жеке студия болып ашылдық.

Курстарды аяқтап, біз өз жобамыз Eden-ді — мобильді телефондарға арналған 3D-платформерді шығардық. Оның демо-нұсқасы Play Market-те бар. Бұл жобаны әрі қарай дамыту жоспарымызда, бірақ қазіргі уақытта біз бизнес жағына назар аударып жатырмыз — әртүрлі ойын механикаларын және мүмкіндіктерді пайдаланып, бизнес үшін интерактивті 3D-сайттарды жасап жатырмыз.

Инди-гейминг деген не

Амир. Indie — independent — тәуелсіз даму. Негізгі айырмашылығы, инди-дамуда үлкен ойын шығарушы компаниялар жоқ. Біздің командаларымыз да әзірге шығарушы компанияға ие емес. Жігіттер өздері жиналып, ойындар жасай бастайды. «Инди» түсінігін анық белгілеу қиын. Көптеген шағын командалар үлкен компаниялардан қолдау алады, бұл олардың дамуына көмектеседі. Біздің де осындай компаниямен келісім-шартымыз бар, ол бізге просомоцияда көмектеседі.

Өз ойын жасаудың тәжірибесі

Амир. Өз ойыныңды жасау — керемет, бірақ бір мезгілде қиын тәжірибе. Даму — өздігінен оңай іс емес. Тіпті үлкен компанияларда да қаржылық қиындықтар немесе жаңа нәрсе жасау тұрғысынан қиындықтар болады. Соңғы уақытта ремейктер мен бұрыннан бар сериялардың жалғасы жиі шығып жатыр.

Менің ойымша, бұл командалық жұмыс дағдыларын дамыту тұрғысынан жақсы тәжірибе, өйткені ойын жасау көбіне командалық жұмыс туралы. Қазақстанда нарық әлі үлкен емес — бұл қиындық болып табылады. Үлкен ойыншылардың кейбіреулері Ресейден. Қазақстандық сәтті кейстерге ие компаниялар — Car Parking ойынын жасап шығарған  Olzhass Games компаниясы. Меніңше, біздің нарық тек қазір ғана гейминг тұрғысынан өсе бастайды.

Олжас. Мен бұл салаға әрдайым қызықтым: мен өмір бойы ойнадым, ал ойын жасаудың жағымды жағын есте сақтадым. Маған жақсы ұжым табу мүмкіндігі болды, олармен ортақ қызығушылықтар мен тілектер болды.

Тәжірибе жоқ болса, жаңадан бастағанға бұл салада жұмыс істеу оңай емес. Бірақ ынта-жігер өзің білмейтін нәрсені жасаудан туындайтын қорқынышты жеңуге көмектесті. Даму процесіндегі ең қиын кезеңдер — кранчтар, жобаны белгіленген мерзімдерге дейін аяқтау қажет болатын сәттер, сол кезде түндер бойы ұйықтамай, бәрін жасау керек болады.

Қазақстандағы инди-гейминг дамуы

Амир. Қиындықтардың бірі — төленетін жұмыс орындарының жетіспеушілігі. Бізде Playrix, G5, Olzhass Games сияқты бірнеше ірі компаниялар бар. Менің ойымша, білім беру бағдарламалары арқылы дағдыларды дамыту маңызды рөл атқарады. Бізде фрилансерлер арасында дарынды адамдар бар, бірақ командалық немесе компанияда жұмыс істеу көп жобалар жасауға және таланттарды біріктіруге көмектеседі.

Astana hub-тың GameDev орталығы кездесулер, қарым-қатынас және бірлескен жұмыс үшін алаң ұсынады. Ойын жасаушылардың мықты қауымдастығын құру — индустрияның дамуы үшін алғашқы қадам.

Олжас. Бізге 3D-модельдер, анимация, гейм-дизайн және бағдарламалауды жасауға маманданған мамандар қажет. Қазіргі уақытта университеттер мұндай білім бермейді, бірақ олар осы бағытта жұмыс істеп жатыр. Жоғары оқу орындарындағы білім деңгейін көтеру сапалы мамандарды дайындайды. Сондай-ақ, жергілікті студияларды дамыту және жаңа мамандарға жұмыс орындарын ұсыну да маңызды.

Қазіргі уақытта ойын жасау компанияларында жұмыс орындарын табу қиын. Қауымдастық бұл тұрғыда маңызды рөл атқарады. Қазақстандағы көптеген әзірлеушілер өздерін оқшауланған сезінеді, идеяларын жариялаудан қысылып, жасырып жұмыс істеуді қалайды. Бірақ тәжірибе бөлісу және қауымдастықты дамыту маңызды, сонда көп адамдар бұл салаға қызығушылық танытып, хабардар болады.

Ойын жасау саласында мансап бастауға ниет білдіргендерге кеңес

Олжас. Түрлі іс-шараларға қатысыңыз, геймдев пен IT-индустриясына қатысты кездесулер, форумдар мен іс-шараларды көріңіз. Hard және soft skills-ті дамытыңыз. Қазіргі уақытта IT-сфера, соның ішінде бағдарламалау жақсы дамып келеді. Ойын индустриясында қолданылатын ең танымал бағдарламалау тілдері — C++ және C#. Олар Unreal Engine мен Unity сияқты танымал ойын қозғалтқыштарында қолданылады.

Егер ойын индустриясына енгіңіз келсе, соңғы жаңалықтар мен мүмкіндіктерден хабардар болу маңызды. Tech Orda немесе Omnium сияқты арнайы мектептерде білім алуды қарастырыңыз, онда тек білім алып қана қоймай, бірдей ойлайтын адамдармен қауымдастыққа қосыла аласыз.

Амир. Мен мамандығым бойынша бағдарламашы емеспін. Менің мамандығым — саясаттану. Бірақ мені ойын саласы қызықтырды. Мен индустрияға кіру мүмкіндіктерін іздей бастадым, түрлі мақалаларды оқыдым. Astana Hub-тағы тәжірибе барысында Digital Bridge 2022 шарасын ұйымдастыруға көмектестім. Сол кезде Omnium-мен таныстым, ол GameDev саласында білім беру қызметтерін ұсынды.

Негізгі және танымал нәрселерді үйреніңіз: Unity — мобильді ойындар үшін, ал Unreal Engine компьютерлік жобалар үшін қолданылатын платформа. Қазақстанда өз біліктілігіңізді арттыру мүмкіндіктері бар. Ал егер ойын жасағыңыз келсе, университеттерде компьютерлік ғылымдар бойынша оқуға түсуге болады.